Uznanie za zmarłego – instytucja prawna, która może zostać zastosowana w przypadku zaginięcia osoby fizycznej oraz określonego prawem upływu czasu od jej zaginięcia. Jej wynikiem jest uznanie śmierci tej osoby.
Informacje podstawowe W większości systemów prawnych uznanie za zmarłego wymaga orzeczenia sądowego. Wobec braku lekarskiego oświadczenia o śmierci określonej osoby (w Polsce zwanego kartą zgonu), sąd musi przeprowadzić postępowanie i w jego wyniku wydać postanowienie o uznaniu za zmarłego. Uproszczona procedura może dotyczyć również żołnierzy zaginionych w walce, zwłaszcza w sytuacji, gdy strona przeciwna zachowuje aktualny spis jeńców wojennych.
W postępowaniu sądowym prowadzonym w celu uznania osoby zaginionej za zmarłą sam fakt nieobecności określonej osoby jeszcze nie dowodzi jej śmierci. Ostateczne uznanie jej za zmarłą może zależeć od szeregu uwarunkowań: porządku prawnego, w obszarze którego żyła osoba zaginiona, porządku prawnego, w obszarze którego prawdopodobnie poniosła śmierć, ustalone okoliczności zaginięcia, które uprawdopodobniają śmierć (zabójstwo, katastrofa lotnicza lub morska, kataklizm, itd.), stopień prawdopodobieństwa, iż ustalone okoliczności zaginięcia spowodowały śmierć osoby.