Zasięg występowania Wszystkie kontynenty z wyjątkiem Antarktyki. W zapisie kopalnym znane są m.in. z terenu Chin ze skamieniałości wczesnego dewonu (†Psarolepis, †Achoania) i z górnego syluru (†Guiyu). Z wczesnego dewonu Chin pochodzi również †Styloichthys, uważany za jednego z najwcześniejszych przedstawicieli Sarcopterygii.
Pierwotnie były to zwierzęta morskie, żyjące w strefach przybrzeżnych. Z czasem zasiedliły wody słonawe i śródlądowe wody słodkie.
Cechy charakterystyczne
Ryby mięśniopłetwe mają płetwy osadzone na pojedynczych, mięsistych trzonach kostnych wnikających w głąb płetw parzystych, a czasem również nieparzystych. W przeciwieństwie do pozostałych ryb, korony zębów mięśniopłetwych pokrywa szkliwo (enamel). Wczesne ryby mięśniopłetwe miały heterocerkalną płetwę ogonową, z dłuższym płatem grzbietowym. Współcześnie żyjące formy zachowały wiele cech prymitywnych, ale ich płetwa ogonowa przekształciła się w homocerkalną.
Większość ma ciało pokryte łuskami o dużej zmienności kształtu i urzeźbienia.