thumb|Moneta upamiętniająca adopcję cesarza Hadriana przez TrajanaAdoptio (łac. przysposobienie) – w prawie rzymskim jeden ze sposobów (obok arrogacji) przyjęcia osoby obcej do rodziny i pod władzę ojcowską (patria potestas). Adopcja następowała w drodze czynności prawnej między dotychczasowym pater familias a adoptującym, powodującej zerwanie więzi rodzinnych przysposabianego z dotychczasową rodziną (agnacyjną) oraz wyjście spod władzy dotychczasowego ojca. Władzę ojcowską uzyskiwał wówczas przysposabiający. Stosunki między przysposabiającym a przysposabianym ukształtowane były na podobieństwo relacji między naturalnym ojcem a dzieckiem, w myśl zasady adoptio naturam imitatur.
W ten sposób – poprzez adopcję – można było przysposabiać osoby alieni iuris, bez względu na płeć i wiek. Adopcja powodowała względem tych osób capitis deminutio minima. Adoptowany posiadał takie same prawa i obowiązki jak filius familiasMała encyklopedia kultury antycznej (red. Z. Piszczek). Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1968..