thumb|Angielska urna dekoracyjna w stylu antycznym, z wytwórni Wedgwood (1895) Urna (popielnica) – naczynie związane w cywilizacji głównie z rytuałem pogrzebowym, służące do przechowywania prochów zmarłego po jego kremacjiKrystyna Zwolińska, Zasław Malicki:Mały słownik terminów plastycznych, Warszawa: Wiedza Powszechna, 1993, s. 314., lecz użytkowane też dekoracyjnie.
W historii Pogrzebowe urny (urny z prochami, popielnice, urny grzebalne lub żalniki) używane były w wielu cywilizacjach (greckiej, etruskiej i rzymskiej) już od okresu neolitu, rozpowszechnione w epoce brązu i żelaza, a zwłaszcza w starożytności. Ich funkcja użytkowa wynikała z faktu, iż po śmierci ciało zmarłego poddawano kremacji, a popioły zbierano do urny. Rzymianie urny z prochami bliskich umieszczali w grobowcach nazywanych kolumbariami. Na ziemiach polskich miejsce, na którym w czasach przedchrześcijańskich zakopywano urny z prochami, zwano żalnikiem.
Rodzaje Urny były najczęściej naczyniami dwuusznymi (dwuimadłowymi), o pełnym, zaokrąglonym brzuścu, poszerzonej podstawie i przewężonej szyi, zamykane pokrywką z uchwytem. Często zdobiono je polichromią, ornamentem rytym bądź inną dekoracją plastyczną.