Yaiba (zapis stylizowany: Y∀IBA) – manga autorstwa Gōshō Aoyamy, publikowana w magazynie „Shūkan Shōnen Sunday” wydawnictwa Shōgakukan od września 1988 do grudnia 1993. Całość liczy łącznie 24 tomy.
Na jej podstawie wyprodukowano 52-odcinkowy telewizyjny serial anime, zatytułowany Yaiba – legendarny samuraj, który był emitowany w stacji TV Tokyo w latach 1993–1994. W Polsce anime było nadawane na antenie RTL 7 od 2001 roku, a następnie TVN 7 od 2002 roku.
Remake anime, zatytułowany Shin samurai-den Yaiba, był emitowany od kwietnia do września 2025, a za jego produkcję odpowiadało Wit Studio. Zapowiedziano powstanie drugiego sezonu.
Fabuła Yaiba Kurogane, młody samuraj, który wie, jak stać się prawdziwym wojownikiem, podróżuje po świecie. Mieszka ze swoim ojcem, Kenjūrō, w lesie. Pewnego dnia, gdy zajadał się jedzeniem, został zaatakowany przez stado goryli. Yaiba i jego ojciec uciekli i schowali się w olbrzymim pudle, nie zdając sobie sprawy, że było ono pełne ananasów i ma zostać wysłane do miasta. W mieście Yaiba dowiaduje się, że jest legendarnym wojownikiem i musi stanąć do walki ze złem w postaci demonicznie wyglądającego licealisty o imieniu Takeshi.
Bohaterowie
Inkarnacja bogini piorunów. Oprócz wysokich umiejętności władania mieczem i wyćwiczonych zmysłów, potrafi także rozmawiać ze zwierzętami.