Jeżozwierz afrykański (Hystrix cristata) – gatunek ssaka z rodziny jeżozwierzowatych (Hystricidae).
Taksonomia Gatunek po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w 1758 roku szwedzki przyrodnik Karol Linneusz nadając mu nazwę Hystrix cristata. Holotyp pochodził z obszaru niedaleko Rzymu, we Włoszech.
Hystrix cristata należy do podrodzaju Hystrix. Dwa gatunki, H. cristata i H. galeata, zostały opisane z Afryki na północ od równika, ale z powodu znacznego pokrywania się wszystkich cech charakterystycznych, są one uważane za jeden gatunek. Kilka podgatunków zostało opisanych we Włoszech i w północnej Afryce, ale nie zostały one wyróżnione w ostatnim przeglądzie taksonomicznym. Autorzy Illustrated Checklist of the Mammals of the World uznają ten gatunek za monotypowy.
Etymologia Hystrix: ustrix „jeżozwierz”, być może od υς us „wieprz”; θριξ thrix, τριχος trikhos „włosy”. cristata: „czubaty, grzebieniasty”, od crista „grzebień, pióropusz”.