Actio tributoria – w prawie rzymskim powództwo służące przeciwko zwierzchnikowi familijnemu ze zobowiązań zaciągniętych przez podległego jego władzy (niewolnika lub inną osobę alieni iuris) w ramach prowadzenia peculium obróconego na cele handlowe.
Charakterystyka powództwa W wypadku peculium o charakterze przedsiębiorstwa handlowego jego właściciel miał obowiązek podzielić je z tytułu długów między wierzycieli proporcjonalnie do ich wierzytelności. Uwzględniał on przy tym swoje wierzytelności, jednak nie przysługiwało mu prawo dedukcji jak w actio de peculioGaius Institutiones IV,72: Ponadto ustanowiona została także skarga, zwana tributoria, przeciw ojcu albo właścicielowi, gdy syn lub niewolnik działa za wiedzą ojca lub pana w zakresie peculium o charakterze handlowym. Albowiem, jeśli zawarto z nim z tego tytułu jakąś czynność prawną, pretor zarządza w ten sposób, iż to, co znajduje się w takich przedsiębiorstwach oraz to, co uzyskano przy okazji prowadzenia peculium, ma być podzielone odpowiednio między ojca lub też pana (z jednej strony), o ile im się coś z peculium należało, oraz (między) pozostałych wierzycieli (z drugiej strony).