thumb|300px|Zasięg konfederacji Xiongnu w II wieku p.n.e. Xiongnu () – azjatycki lud koczowniczy i założona przez niego konfederacja koczowniczych plemion, u szczytu potęgi w II i I w. p.n.e. sprawująca zwierzchnictwo nad terenami dzisiejszej Mongolii, południowo-zachodniej Syberii, Azji Środkowej, Mandżurii oraz Mongolii Wewnętrznej, Sinciangu i Gansu. Dyskutowana jest ich tożsamość z Heftalitami oraz z Hunami, którzy najechali Europę w 370 r.
Historia Powstanie i potęga konfederacji Xiongnu Powstanie Xiongnu wiąże się z szerszym fenomenem narodzin w IV w. p.n.e. klasy elitarnych konnych wojowników zwanych „Hu” na granicach rozszerzających się na północ chińskich państw. Pierwsza wzmianka na temat Xiongnu w źródłach chińskich pochodzi z 318 p.n.e. W IV i III w. p.n.e. Xiongnu zajmowali stepowy region północnej części Ordosu oraz północny zachód wielkiego zakola Huang He. Konfederacja Xiongnu została zdestabilizowana przez ofensywną kampanię zjednoczonych niedawno przez dynastię Qin Chin w 215 p.n.e. Generał Meng Tian ufortyfikował pasterskie tereny Ordosu i wyparł na północ Xiongnu, na których czele stał wówczas shanyu Touman (zm. 209 p.n.e.). Charyzmatyczny następca Toumana, Maodun (209–174 p.n.e.), zjednoczył ponownie Xiongnu i wzmocnił władzę shanyu.