Chełminiacy, Chełminianie (gwar. Chełminiaki, pot. Krzyżaki) – grupa etnograficzna ludności polskiej zamieszkująca obszar Ziemi Chełmińskiej.
Gwara
Kultura ludowa Chełminiaków jest zbliżona jednocześnie do kujawskiej, kociewskiej i dobrzyńskiej. Razem z Kujawiakami i Dobrzyniakami mówią dialektem zbliżonym do gwary kujawskiej dialektu wielkopolskiego, ma jednak silne pozostałości dialektu mazowieckiego, co uwydatnia się na terenach zasiedlonych przez Kielmrów, czyli Chełminiaków i Dobrzyniaków (np. gwary ostródzkie, najbliższe gwarze chełmińskiej). Użytkowników tych gwar zalicza się obecnie do Mazurów, czyli mieszkańców dawnego „całego Mazowsza”. W tym znaczeniu termin ten rozumiany był już w dobie staropolskiej"Encyklopedja Staropolska Ilustrowana", Zygmunt Gloger, Warszawa 1900-1903, hasło: "Typy fizjologiczne", https://literat.ug.edu.pl/~literat/glogers/index.htm#t.
Do cech ewidentnie mazowieckich w dialekcie chełmińskim należą m.in. końcówki „u” w odmianach, np. „stoju”, „widzu”, „klepiu”; „mierzwu”, „lampku”, „furtku”, „bryku”;