Jan Karol Tkocz (ur. 8 lipca 1939 w Czerwionce) – polski geograf, specjalizujący się w geografii społeczno-ekonomicznej.

W 1959 roku ukończył liceum ogólnokształcące dla pracujących w Nowych Tychach i podjął studia geograficzne na Uniwersytecie Wrocławskim. Po ich ukończeniu, w 1964 roku, został zatrudniony w Instytucie Śląskim w Opolu. W 1970 roku uzyskał, na Uniwersytecie Wrocławskim stopień doktora, tematem jego rozprawy było Kształtowanie się przestrzennego układu szachownicy gruntów województwa opolskiego w ostatnim stuleciu, a promotorem Wojciech Walczak. W 1982 roku uzyskał, na podstawie rozprawy Osiedle rolnicze na Śląsku Opolskim w procesie uspołeczniania ziemi, stopień doktora habilitowanego. Tytuł profesora nauk o ziemi otrzymał w 2001 rokuPostanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 1 stycznia 2001 r. nr 115-1-01 o nadaniu tytułu naukowego profesora ()..

W Instytucie Śląskim pracował do 1987 roku, w latach 1987-1994 zatrudniony był Zakładzie Geografii Społecznej Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Od 1994 do 2006 roku pełnił funkcję kierownika Katedry Geografii Ekonomicznej Uniwersytetu Śląskiego. Obecnie jest profesorem emerytowanym.