Etymologia nazwy Polskie słowo „rycerz” pochodzi od niem. Ritter, które oznacza jeźdźca, pochodzącego z kolei od łacińskiego ride-jazdaKruczkiewicz B. Słownik łacińsko-polski, Książnica Atlas, Warszawa 1925., co potwierdza utożsamienie rycerza z jeźdźcem na koniu bojowym. W językach romańskich również zachował się ślad jeździeckich skojarzeń z rycerzem. Francuskie chevalier, hiszp. caballero, port. cavaleiro pochodzą od późnego łac. caballus, co znaczy „jeździec”Anna Brzezińska, Poczet rycerzy, [w:] Polityka, wydanie specjalne 4/2010, Pomocnik historyczny: 1410 Grunwald, s. 27.. Jednocześnie istniało staropolskie określenie na rycerza – raciądz, od psł. *ratęgъ (od *ratъ = walka, jak w imieniu Racibor), które przeszło w nazwę osobową, stąd nazwy miejscowe: Raciąż, RaciążekStanisław Rospond, Słownik etymologiczny miast i gmin PRL, Wrocław 1984, s. 318..
Patron Patronem rycerzy był święty Jerzy, dziś opiekun harcerzy.