W 2006 roku zespół Ratajczaka ogłosił odkrycie w szpiku kostnym myszy, a rok później we krwi pępowinowej człowieka komórek o cechach embrionalnych komórek macierzystych i charakterystycznej morfologii (ang. very small embryonic-like stem cell, VSEL). Kolejne badania zespołu Profesora wykazały również obecność komórek VSEL w płucach, nerkach, mózgu, trzustce i mięśniach dorosłej myszy; pokazano, że ich morfologia oraz ekspresja genów odpowiadają tym dla wczesnych komórek epiblastu i migrujących wczesnych komórek zarodkowych.
Obecność w tkankach dorosłych myszy i człowieka materiału biologicznego o morfologii opisanej w pracach zespołu Ratajczaka została potwierdzona przez inne zespoły. Brakuje natomiast konsensusu czy VSEL wykazuje pluripotencję.
Krytycy podkreślają, że część zespołów koncentrowała się wyłącznie na rozmiarze VSEL i immunofenotypie, bez rzeczywistego zbadania ich zdolności do pluripotencji. Istnieją badania potwierdzające różnicowanie się VSEL, ale też takie które nie stwierdziły ich pluripotencji. Praca Kucia i wsp. wskazuje na istnienie VSEL oraz ich potencjał angiogenny. Natomiast praca Chen i wsp. wskazuje na obecność VSEL w wątrobie oraz na zdolność tych komórek do regeneracji. Lee i wsp. potwierdzili obecność komórek o fenotypie bardzo zbliżonym do VSEL w naczyniach limfatycznych i krwionośnych.