63 i następne..
Zmiany kształtu dzwonów na przestrzeni dziejów10381398155717201839 102px 119px 119px 119px 119px
Ludwisarstwo na ziemiach polskich thumb|200px|Pracownia ludwisarska z 1568 r. thumb|200px|Strojenie dzwonu
Początkowo dzwony były odlewane przez mnichów, szczególnie ze sztuki ich odlewania znani byli benedyktyni. Jeden z nich, Teofil Prezbiter, w 1110 napisał dzieło Diversarum Artium Schedula, w którym zawarł zasady wytwarzania dzwonówTeofil Prezbiter, Przekł. i oprac. S. Kobielus, Diversarum Artium Schedula. Średniowieczny zbiór przepisów o sztukach rozmaitych, Wyd. Benedyktynów, Tyniec-Kraków 1998.. Na przełomie XIII/XIV w. rzemieślnicy świeccy wypierają odlewnictwo klasztorne. Ludwisarstwo było wówczas zawodem wędrownym, dzwonoleje wędrowali od kościoła do kościoła, by na miejscu realizować zamówienia w prymitywnych warunkach. W tym czasie ludwisarze zaczynają odlewać również lufy armatnie, płyty nagrobne, chrzcielnice, moździerze i drobne przedmioty użytku domowego. W XV w. ludwisarstwo wędrowne zanika i powstają pierwsze stałe warsztaty. Najbardziej znane ludwisarnie w Polsce działały w Przemyślu, Gdańsku, Krakowie, Warszawie, Toruniu, Lwowie oraz w Wilnie. Okres świetności przypadł na epokę renesansu, gdy powstawały największe i najdoskonalsze dzieła sztuki odlewniczej.