Johann Robert Mende (ur. 3 maja 1824 w Brzegu, zm. 23 sierpnia 1899 w AltonieIlkosz, Die Pläne..., s. 135) – architekt niemiecki, pracujący w Legnicy i Wrocławiu.
Życiorys thumb|Wolff i J. R. Mende: kaplica na cmentarzu Komunalnym w Legnicy thumb|J. R. Mende: kaplica na cmentarzu Grabiszyńskim we Wrocławiu Johann Robert Mende pracował w Lubaniu, gdzie w 1865 kierował budową wodociągu. 1 października 1867 powołano go na radcę budowlanego i członka magistratu w Legnicy, gdzie działał przez kolejnych sześć lat. 13 lub 26 maja 1873 został wybrany na miejskiego radcę budowlanego we WrocławiuOkólska, Nadburmistrzowie..., s. 51. i sprawował tę funkcję od 8 sierpnia 1873 przez jedną dwunastoletnią kadencję, do 1885, równolegle z Alexandrem Kaumannem. Poprzednik Mendego, Hans Zimmermann odpowiadał jako radca za lewobrzeżny Wrocław, zaś Kaumann za prawobrzeżny. Wraz z zatrudnieniem Mendego zmieniono dotychczasowy podział zadań w magistracie z terytorialnego na tematyczny, tak że Mende odpowiadał za architekturę, zaś Kaumann za urbanistykę i sieci podziemne. Po upłynięciu kadencji Mende starał się o ponowny wybór przez radę miejską, jednak przegrał z Richardem Plüddemannem.