Mangazeja (Мангазея) – nieistniejące obecnie miasto rosyjskie z XVI-XVII wieku w zachodniej Syberii

Zbudowany nad brzegiem rzeki Taz na tzw. morskim mangazejskim szlaku prowadzącym od ujścia Północnej Dźwiny przez morza wokół półwyspu Jamał do ujścia Obu dalej rzeką Taz do Jeniseju. Ze względu na militarne i handlowe znaczenie tego szlaku Rosjanie wysłali ekspedycję wojskową, która zbudowała twierdzę mangazejską w latach 1600–1607. Mangazeja od razu stała się znacznym centrum handlowym i administracyjnym oraz centrum wypraw nad Jenisej. Nazwa miasta pochodziła od krainy mangazejskiej, jak zwano cały ten okręg jeszcze w XVI w.

Miasto posiadało kreml, który był siedzibą wojewody mangazejskiego, cerkwi soborowej i garnizonu (Kozacy uralscy oraz sotnia strzelców z armatami). W osadzie poza kremlem było 80-100 domów mieszkalnych rzemieślników, domy kupców, zajazd, komora celna i podatkowa, 3 cerkwie.