Sęp brunatny, ścierwnik brunatny (Necrosyrtes monachus) – gatunek padlinożernego ptaka z rodziny jastrzębiowatych (Accipitridae). Występuje na obszarze Afryki Subsaharyjskiej. Krytycznie zagrożony wyginięciem.
Systematyka Po raz pierwszy gatunek opisał Coenraad Jacob Temminck w 1823 na podstawie holotypu z Senegalu. Autor nadał nowemu gatunkowi nazwę Cathartes monachus. Obecnie (2025) Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny (IOC) umieszcza sępa brunatnego w monotypowym rodzaju Necrosyrtes. Uznaje ten gatunek za monotypowy, choć wcześniej oprócz podgatunku nominatywnego wyróżniano podgatunek N. m. pileatus (Burchell, 1824), który miałby obejmować populacje ze wschodniej i południowej części zasięgu. Ptaki, które proponowano zaliczyć do N. m. pileatus, różnią się od przedstawicieli podgatunku nominatywnego jedynie rozmiarami, które wzrastają z zachodu na wschód i południe (ekoklina).
Etymologia Necrosyrtes: nekros „zwłoki, zmarły”; συρω surō „ciągnąć, wlec”. Caprornis: rodzaj Caprimulgus (jerzyk);