Na mocy powyższych przepisów tytuł „Honorowy Obywatel Miasta Katowice” przyznawany jest wybitnym katowiczanom oraz innym osobom o szczególnych zasługach dla miasta Katowice jako najwyższy dowód uznania. Jest ono przyznawane przez Radę Miasta Katowice w formie uchwały zwykłą większością głosów w głosowaniu jawnym. Uchwała o przyznaniu honorowego obywatelstwa wraz z aktem przyznania wręczana jest na sesji zwoływanej w rocznicę nadania miastu Katowice praw miejskich.
Honorowi obywatele Katowic (do 1945 roku) Katowice uzyskały prawa miejskie w 1865 roku a pierwszy tytuł honorowego obywatela miasta, które stało się najwyższym dowodem uznania jakie może wyróżnić rada miejska, otrzymał w 1892 roku Otto Menzel, radny i zastępca burmistrza Katowic. Według źródła, opublikowanego w 1911 roku, jako pierwszy ten tytuł miał natomiast uzyskać zarządca dóbr Wincklerów Friedrich Wilhelm Grundmann.
Czasopismo Kattowitzer Zeitung z 12 września 1915 roku jako ówczesnych honorowych obywateli Katowic wymienia starostę Ernsta Holtza i burmistrza Augusta Schneidera. Dodatkowo, według informacji zamieszczonej w Der Oberschlesier, w maju 1922 roku tytuł honorowego obywatela Katowic otrzymał ks.