Brzytwodziób amerykański (Rynchops niger) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny mewowatych (Laridae). Zamieszkuje Amerykę Północną, Środkową i Południową. Większość populacji brzytwodziobów nie migruje. Gatunek nie jest zagrożony wyginięciem.
Systematyka Gatunek ten po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w 1758 roku Karol Linneusz w 10. edycji Systema Naturae, którą uważa się za początek nomenklatury zoologicznej. Autor nadał gatunkowi nazwę Rynchops nigra i podał, że zamieszkuje Amerykę. Ponieważ Linneusz oparł swój opis m.in. o wcześniejszą publikację Marka Catesby’ego, uściślono, że miejscem typowym było wymienione przez tegoż autora wybrzeże Karoliny.
Etymologia nazwy polskiej: Nazwa „brzytwodziób” pochodzi od sposobu cięcia wody dziobem przez ptaka – jak brzytwą.
Podgatunki: Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny (IOC) wyróżnia trzy podgatunki R. niger: R. n. niger Linnaeus, 1758 – brzytwodziób amerykański – wybrzeża USA i Meksyku R. n. cinerascens von Spix, 1825 – brzytwodziób amazoński – północna Ameryka Południowa na południe po Boliwię i północno-zachodnią Argentynę R. n. intercedens H.