W materiale melodycznym występują różne rodzaje skal i organizacji tonalnej. Obok rozpowszechnionych w całym kraju skal durowych i molowych występują skale wąskozakresowe, pentatoniczne i modalne, związane z określonymi regionami lub rodzajami repertuaru. W niektórych układach tercja albo septyma bywa neutralna bądź niestabilna. Pentatonika nie stanowi wspólnej podstawy polskiej muzyki ludowej: w czystej postaci pojawia się stosunkowo rzadko, a nowsze badania wykazują częściej jej pozostałości w zwrotach melodycznych i strukturze interwałowej; jako cecha regionalna występuje przede wszystkim na Kurpiach. Nie została natomiast stwierdzona w materiałach z Orawy, Podhala i Pienin. Regionalnie zmienny jest również ambitus melodii – od tercji lub kwarty do oktawy lub nony, a miejscami jeszcze większego zakresu.
W śpiewie przeważa tok sylabiczny, w którym jednej sylabie tekstu odpowiada jeden dźwięk. Nie wyklucza on melizmatów, ozdobników i glissando;