Rufin z Akwilei (; ur. około 345 w Concordii koło Akwilei, zm. 411 na Sycylii) – rzymski kapłan, mnich, pisarz chrześcijański, historyk Kościoła starożytnego, teolog i tłumacz.
Życie Urodził się w rodzinie chrześcijańskiej. Studiował w Rzymie, gdzie poznał i zaprzyjaźnił się z Hieronimem, późniejszym doktorem Kościoła i świętym. W 368 wrócił do Akwilei, gdzie przez kilka lat prowadził życie mnisze. Klasztor, w którym przebywał, często odwiedzał Hieronim, i w tym okresie ich przyjaźń uległa zacieśnieniu.
W 371 Rufin udał się na Wschód w towarzystwie Melanii Starszej. Lata 373–380 spędził w Egipcie. Początkowo prowadził życie mnisze wśród mnichów na Pustyni Nitryjskiej i Sketyjskiej, największym w owym czasie ośrodku monastycyzmu chrześcijańskiego. Potem przebywał i pobierał nauki u Dydyma Aleksandryjskiego, który zapoznał go z naukami Orygenesa. Następnie Rufin udał się do Jerozolimy, gdzie został kierownikiem duchownym klasztoru żeńskiego, założonego na Górze Oliwnej przez Melanię Starszą. W 386 lub 390 przyjął święcenia kapłańskie z rąk biskupa Jerozolimy, Jana. W tym czasie, jego przyjaciel z czasów italskich, Hieronim, założył klasztor koło Betlejem.