Następnie Erazm przedstawia swoje zasadnicze tezy, wraz z argumentacją opartą na fragmentach Pisma Świętego oraz pismach Ojców Kościoła. Według niego człowiek posiada wolną wolę, a więc może wybierać między dobrem a złem. Właściwą drogę postępowania wskazują mu religia naturalna oraz Prawo Mojżeszowe. Wolną wolę definiuje jako "siłę ludzkiej woli, dzięki której człowiek może zwrócić się ku temu, co prowadzi do wiekuistego zbawienia, lub się od tego odwrócić". Jednak, pomimo że człowiek może również bez działania Bożej łaski wybrać dobro, to jednak jest ona niezbędna do osiągnięcia zbawienia, a jej siła jest tak wielka, że odbiera człowiekowi jakikolwiek powód do chluby z właściwego postępowania. Poglądu tego dowodzi na podstawie starotestamentowej, uważanej przez protestantów za apokryficzną, Mądrości Syracha oraz Nowego Testamentu. Następnie przystępuje do interpretacji deterministycznie brzmiących fragmentów Biblii dowodząc, że nie odnoszą się one do predestynacji, lecz raczej uprzedniej wiedzy Boga o konsekwencjach ludzkich decyzji lub też nierównego obdarzenia ludzi łaskami i obciążenia cierpieniami próby.