1945 działał w kontrwywiadzie SMIERSZ

Wiadomo, że w czasie II wojny światowej Sowieci mieli w hitlerowskich Niemczech agenta o kryptonimie „Justus”, który przekazał do Moskwy wiele najważniejszych tajemnic nazistów, m.in. plany operacji „Zeppelin”. Do dziś nie jest znana jego prawdziwa tożsamość ani dalsze szczegóły. Podejrzewa się, że mógł nim być Martin Bormann, zastępca Adolfa Hitlera, o czym wspominał Bogusław Wołoszański w słuchowisku radiowym Sensacji XX wieku pt. „Zamach na Stalina” i Pierre de Villemarest w książce „Bormann i Gestapo Müller na usługach Stalina”. Nie zostało to jednak nigdy oficjalnie potwierdzone. Wiadomo natomiast (o czym Bogusław Wołoszański mówił w odcinku telewizyjnym pt. „Ostatni dzień Hitlera”), że wywiad radziecki miał w czasie bitwy o Berlin swojego szpiega w Führerbunker, podszywającego się pod oficera SS i pełniącego rolę łącznika między Hitlerem a dowództwem – Rosjanina Aleksandra Kwapiszewskiego. Nieznany jest jednak jego operacyjny pseudonim ani pozostałe fakty.

Julian Siemionow tworząc Stirlitza miał się także wzorować fikcyjnym szpiegiem MI6 – komandorem porucznikiem Jamesem Bondem.