Istota i cel obserwacji pielęgniarskiej "Obserwacja jest to uważne oglądanie, spostrzeganie elementów wyglądu i zachowania człowieka lub przedmiotów i zjawisk, w tym m.in. niewerbalnych aspektów komunikowania się." Celem obserwacji pielęgniarskiej jest uzyskanie informacji (danych) o pacjencie, jego rodzinie i środowisku. Istotą obserwacji jest obiektywne spostrzeganie objawów, różnego rodzaju zmian w zachowaniu podmiotu opieki, których nie można uzyskać za pomocą wywiadu, analizy dokumentacji czy pomiaru. Jeśli mamy do czynienia z dzieckiem jako podmiotem opieki, którego wiek i stan zdrowia uniemożliwiają bezpośredni werbalny kontakt, obserwacja jest często podstawową metodą w ocenie stanu zdrowia i w dużej mierze zależy od niej postępowanie pielęgniarskie, lekarskie, umożliwiające ratowanie zdrowia i życia pacjenta.
Rodzaje obserwacji W czasie pierwszego kontaktu z pacjentem mamy do czynienia z obserwacją swobodną a jej wyniki rzutują na podjęcie obserwacji bardziej ukierunkowanej. Obserwacja ukierunkowana może mieć szeroki zakres, może być również źródłem istotnych dla pielęgnowania informacji, jeśli zostanie przeprowadzona w sposób odpowiedni- świadomy i umiejętny.