Nazewnictwo i terminologia Ukraiński Kościół Prawosławny nie jest jednolity. Na Ukrainie przed grudniem 2018 działały trzy struktury Kościoła Prawosławnego, wszystkie odwołujące się do dawniejszej tradycji i przywołujące jako swoje początki chrzest Rusi w roku 988 co jest datą symboliczną. Zarazem wszystkie te trzy struktury kościelne powstały w swoim obecnym kształcie po 1991 roku. Ukraiński Kościół Prawosławny Patriarchatu Kijowskiego i Ukraiński Autokefaliczny Kościół Prawosławny uważały się za Kościoły wyłącznie ukraińskie, natomiast Ukraiński Kościół Prawosławny Patriarchatu Moskiewskiego jest częścią rosyjskiego Kościoła Prawosławnego i podlega Patriarchatowi Moskiewskiemu. Podział Kościołów związany jest przede wszystkim z kwestiami politycznymi i nie objawia się w różnicach doktrynalno-teologicznych. Istotne są natomiast całkowicie odmienne interpretacje przeszłości Ukrainy i Rosji przy czym UKP PM zaprzecza odrębności dziejów ukraińskich traktując je część dziejów Rosji i rosyjskiego prawosławia.
Historia 200px|mały|Ściśle tajny raport Konsulatu Generalnego RP w Charkowie na temat samolikwidacji Ukraińskiej Autokefalnej Cerkwi Prawosławnej w 1930 roku. Osobne artykuły: Chrzest Rusi i Prawosławna metropolia kijowska.