Stowarzyszenie gromadzi oraz publikuje opracowania na temat najnowszej historii Polski, walki o niepodległość, działalności Józefa Piłsudskiego. Funduje również stypendia oraz nagrody za wkład naukowy na tym polu. Utrzymuje kontakty z innymi instytucjami o podobnym charakterze.
15 grudnia 2004 r. Walne Zgromadzenie Członków przekształciło Towarzystwo w Instytut Józefa Piłsudskiego Poświęcony Badaniu Najnowszej Historii Polski, nawiązując tym samym do tradycji przedwojennego Instytutu Józefa Piłsudskiego Poświęconego Badaniu Najnowszej Historii Polski.
Od początku działalności Instytut współpracuje z Instytutem Józefa Piłsudskiego w Londynie, Instytutem Józefa Piłsudskiego w Nowym Jorku, Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku, Związkiem Piłsudczyków RP i Związkiem Piłsudczyków. Instytut wydaje także czasopismo Niepodległość oraz publikację Biblioteka Niepodległości. Popiera założoną przez Jadwigę i Wandę Piłsudskie Fundację Rodziny Józefa Piłsudskiego w sprawie budowy w Sulejówku Muzeum Józefa Piłsudskiego.