Mimo to, organizując formacje pomocnicze i legiony ochotnicze, kraje te liczyły na wzajemne ustępstwa polityczne ze strony Niemiec, zwłaszcza po porażkach na froncie wschodnim w 1943 roku; próbowały również organizować możliwie szerokie samorządy. Liczono się także z możliwością wystąpienia organizowanych formacji kolaboracyjnych przeciw Niemcom, w razie sprzyjającego przebiegu wojny.

thumb|Niemiecki plakat propagandowy na Litwie, zachęcający do pracy dla frontu Na przełomie 1941 i 1942 roku, w ramach niemieckiej administracji na Łotwie przy komisarzu generalnym Drechslerze zorganizowano Samorząd Ziem Łotewskich. Jako wyraz aspiracji niepodległościowych, 13 sierpnia 1943 roku w Rydze powstała półjawna prozachodnia Łotewska Rada Centralna, której aktywistów Niemcy osadzili w 1944 roku w obozach koncentracyjnych. Powstał również samorząd litewski przy komisarzu generalnym von Rentelnie. Samorządy tworzono też zaraz po zajęciu przez Niemców Estonii.