Prace weszły więc w fazę realizacji. Narastające koszty wskazywały na trudności sfinansowania tego zamierzenia. Dlatego też zrezygnowano z budowy pomnika, a zebrane fundusze przekazano na budowę osiedla mieszkaniowego Kaszownik. Na planowanym miejscu na placu Artylerii już wcześniej wybudowano zastępczy element w formie dwóch luf i pocisków artyleryjskich z XVIII wieku. Do luf tych później wykonano kamienno-betonową podstawę według projektu Henryka Siwickiego. W tej formie zastępczej budowla ta istnieje do dziś.
Myśl zbudowania Pomnika Artylerzysty wciąż nurtowała nie tylko artylerzystów, ale również niektórych obywateli miasta Torunia. W 1977 zawiązała się grupa inicjatywna na czele z komendantem WSOWRiA płk. dypl. Stanisławem Żakiem, w której skład weszli: płk inż. Zbigniew Frajndt, ppłk mgr Kazimierz Wyszyński i Benedykt Leszczyński. Zaczęła się kształtować koncepcja organizacyjna pracy nad pomnikiem, lokalizacji i następnie samego pomnika. Do powstałego Komitetu wchodzili przedstawiciele wojska, władz miejskich i wojewódzkich oraz zakładów pracy: Elana, Predom Metron, Ema Apator, Kuratorium i Inspektorat Oświaty. Patronat nad budową pomnika objął Główny Inspektor Obrony Terytorialnej, wiceminister obrony narodowej gen. broni Tadeusz Tuczapski.