W marcu 1989 odbyły się wybory do Zjazdu Deputowanych Ludowych ZSRR. Zaktywizowało to mieszkańców Ukrainy, szczególnie zachodnich obwodów oraz Kijowa. Wielu startujących komunistycznych dygnitarzy partyjnych odpadło w wyborach. Pod koniec kwietnia, w rocznicę katastrofy czarnobylskiej, w wielu miastach odbyły się nielegalne wiece. Największy, w Kijowie, zgromadził 40 tysięcy uczestników.
17 lipca 1989 wybuchły pierwsze strajki górników, najpierw w Zagłębiu Kuźnieckim, a następnie w Donieckim.
29 września 1989 Plenum KC KPU odwołało Wołodymyra Szczerbyckiego ze stanowiska I sekretarza KPU (na którym działał od 1972). Na jego miejsce wybrano Wołodymyra Iwaszko.
Powołanie „Ruchu” Pierwszym masowym ruchem na rzecz reform na Ukrainie został Ludowy Ruch Ukrainy na rzecz Przebudowy (w skrócie „Ruch”).
Organizacja ta powstała dzięki połączeniu byłych dysydentów (m.in. Łewko Łukjanenko, Wiaczesław Czornowił, bracia Mychajło i Bohdan Horyniowie) z kijowską inteligencją twórczą (najczęściej należącą do KPZR), przede wszystkim pisarzami (m.in. Iwan Dracz, Dmytro Pawłyczko, Wołodymyr Jaworiwśkyj).