Pamfil z Cezarei, Pamfilusz, , (ur. ok. 240 w Bejrucie, zm. 16 lutego 308/309/310) – prezbiter, domniemany biskup Cezarei palestyńskiej, męczennik, święty Kościoła katolickiego i prawosławny, ojciec Kościoła należący do nurtu Szkoły aleksandryjskiej.
Życiorys Urodził się około 240 roku w Bejrucie. Był uczniem Pieriusza z Aleksandrii i zwolennikiem Orygenesa, przez co zyskał przydomek „Orygenes młodszy”. Kształcił się w szkole aleksandryjskiej, a następnie przyjął święcenia kapłańskie w Cezarei. Gdy został biskupem tego miasta wzbogacił bibliotekę i uczynił z Cezarei centrum nauk. Informacja o jego sakrze biskupiej może być błędna, gdyż Euzebiusz z Cezarei, Hieronim ze Strydonu i Focjusz I nazywają go konsekwentnie kapłanem. W czasie swojej działalności Pamfil skupił się na przepisywaniu dzieł Orygenesa, między innymi „Heksapli” i zawartej w niej „Septuaginty”. W 307 roku został aresztowany podczas prześladowań chrześcijan za cesarza Galeriusza. Jego następca Firmilian z Cezarei skazał go na śmierć przez ścięcie. Przebywając w więzieniu z Euzebiuszem, opracował „Obronę Orygenesa”. Został stracony 16 lutego 308 albo 309 albo 310 roku w Cezarei.