thumb|Arbeit macht frei na bramie w Auschwitz (2006) thumb|Krata na głównej bramie w Dachau thumb|Brama wejściowa do obozu Gross-Rosen thumb|Krata na bramie w Sachsenhausen thumb|Brama wejściowa do obozu Theresienstadt Arbeit macht frei (z niem. praca czyni wolnym) – niemiecki slogan wywiedziony z rozpowszechnionego w tradycji protestanckiej cytatu z Ewangelii Jana (J 8, 32) Wahrheit macht frei (lit. prawda czyni wolnym, czy – wedle Biblii Tysiąclecia – prawda was wyzwoli)Ewangelia Jana 8,32 (tłum. ks. Czesław Jakubiec, Biblia Tysiąclecia).. W 1872 r. nacjonalistyczny niemiecki pisarz Lorenz Diefenbach zatytułował swoją powieść wydaną w Wiedniu parafrazą hasła biblijnego: Arbeit macht frei. Hasło to stało się popularne w kręgach narodowosocjalistycznych.
Przed II wojną światową slogan był wykorzystywany w Niemczech w programach zwalczania masowego bezrobocia.
Na rozkaz generała SS Theodora Eicke wykorzystane przy bramach wejściowych do kilku niemieckich nazistowskich obozów (Auschwitz, Dachau, Gross-Rosen, Sachsenhausen, Theresienstadt, Flossenbürg). Więźniowie codziennie widzieli ten napis wychodząc rano do pracy w komandach i wracając wieczorem do obozu. W niektórych obozach zamieszczono inne hasła.