Parafia katedralna Przemienienia Pańskiego – parafia prawosławna w Lublinie, w dekanacie Lublin diecezji lubelsko-chełmskiej.
Na terenie parafii funkcjonują 3 cerkwie: sobór Przemienienia Pańskiego w Lublinie – parafialna i jednocześnie katedralna cerkiew Świętych Niewiast Niosących Wonności w Lublinie – cmentarna cerkiew Świętych Kosmy i Damiana w Kolechowicach – filialna
Historia Początki prawosławia na Lubelszczyźnie sięgają początków XIII w. W 1205 utworzono biskupstwo w Uhrowsku (dzisiejszym Uhrusku), które w 1240 przeniesiono do Chełma (inne źródła wspomninają o istnieniu prawosławnego biskupstwa chełmskiego już w 1072). Pod koniec XIV w. na polecenie króla Władysława Jagiełły zbudowano na Zamku w Lublinie kaplicę Świętej Trójcy ozdobioną w 1418 freskami w stylu bizantyjsko-ruskim. Chełmski biskup unicki Filip Felicjan Szumborski (żyjący w XIX w.) wspomina o istnieniu w 1447 o cerkwi Spasa (Przemienienia Pańskiego) przy Słomianym Rynku w Lublinie, ufundowanej przez księżną kijowską Marię Iwanowną. W piśmie metropolity kijowskiego Michała Rahozy do bractwa lubelskiego jest podana dokładna lokalizacja cerkwi – „na Czwartku, na górze przy gościńcu Litewskim i Ruskim”.
Zawarcie unii brzeskiej (1596) spotkało się ze znacznym sprzeciwem większości lubelskich prawosławnych.