Práxedes Mariano Mateo Sagasta y Escolar (ur. 21 lipca 1825 w Torrecilla en Cameros; zm. 5 stycznia 1903 w Madrycie) – polityk hiszpański, założyciel Partii Liberalnej (Partido Liberal), kilkakrotnie sprawujący urząd premiera, wolnomularzLudwik Hass, Wolnomularstwo w Europie Środkowo-Wschodniej w XVIII i XIX wieku, 1982, s. 397..
Początki Był synem Klemensa Sagasty i Esperanzy Díaz Escolar należących do rodziny mieszczańskiej. Studiował w Szkole Inżynierów Dróg w Madrycie (Escuela de Ingenieros de Caminos). W tym czasie wstąpił też do partii Partii Postępu (Partido Progresista). Z powodu wyznawanych poglądów liberalnych był skreślony z listy uczniów, gdyż jako jedyny nie zgodził się poprzeć królowej Izabeli II.
Polityka Od 1860 w jego partii doszło do kilku spisków. W 1866 wziął udział w przewrocie przeciwko królowej, (Sublevación del Cuartel de San Gil), który zakończył się niepowodzeniem. Został skazany na śmierć, ale udało mu się uciec do Francji. Do kraju powrócił w 1868 po Chwalebnej Rewolucji (La Gloriosa), która doprowadziła do abdykacji.