Kolejni nieświadomi śmiałkowie przegrywają kolejne partie z robotem, za którego ruchami stoi coraz bardziej niezadowolony ze swego uwięzienia Bartolomeo.
Andrzej Łapicki (Bartolomeo / mechaniczna lalka) Jan Kreczmar (Anglik) Kazimierz Rudzki (autor) Mieczysław Czechowicz (lokaj Anglika) Bogumił Kobiela (artysta wykonujący odlew twarzy Bartolomea) Ewa Wiśniewska (narzeczona Bartolomea)
Ślepy tor Profesor Ryszpans na opuszczonej stacji kolejowej wsiada do stojącego na bocznicy wagonu, a od dróżnika otrzymuje gazetę z jutrzejszą datą, relacją z katastrofy kolejowej i własnym nekrologiem. Rozpoczyna się podróż z dziwnymi pasażerami, pełna tajemniczych opowieści dróżnika.
Jan Koecher (profesor Edward Ryszpans) Jacek Woszczerowicz (dróżnik Wawrzyniec Wiór) Kazimierz Rudzki (autor) Ryszard Pietruski (inżynier Zniesławski) Zofia Jamry (pasażerka) Lech Ordon (pasażer)
Ja gorę! Szlachcic Pogorzelski, herbu Krzywda, obejmuje z polecenia biskupa podupadły zamek w Samsonowie. Niedługo po wprowadzeniu się, szlachcic słyszy głos z zaświatów, komentujący każdą jego czynność. Pogorzelski szuka pomocy u swego biskupa.