thumb|240px|Grób Józefa Pławińskiego na cmentarzu Powązkowskim Józef Pławiński (ur. 26 lutego 1853 w Anapie, zm. 8 sierpnia 1880 w Nowo-Mińskudane biograficzne na tablicy nagrobnej) – kompozytor, działacz socjalistyczny.
Ukończył szkołę muzyczną, komponował, podczas studiów zaangażował się w działalność kółka socjalistycznego. Podczas studiów na Cesarskim Uniwersytecie Warszawskim był współorganizatorem tajnego Studenckiego Koła Bibliotecznego, celem Koła było propagowanie literatury polskiej (władze carskie wprowadziły nauczanie w języku rosyjskim). 1 maja wraz z Konradem Prószyńskim i Edwardem Korniłowiczem podpisał akt założycielski Towarzystwa Oświaty Narodowej, które miało szerzyć oświatę wśród prostego ludu. Autorem pierwszego elementarza był Prószyński, Pławiński opracował część dotyczącą muzyki. Ponadto dokonał jednego z pierwszych tłumaczeń „Kapitału” Karola MarksaStefan Król, Cytadela Warszawska, Wyd. Książka i Wiedza 1978, s. 161.