W styczniu 1944 wojska Frontu Leningradzkiego i Frontu Wołchowskiego w rejonie Szlisselburga przebiły się przez pierścień blokady.
W 1944 uczestniczył w walkach na Przesmyku Karelskim w rejonie Wyborga, gdzie Niemcy stworzyli kilka potężnych linii obrony (w tym odnowiona fińska Linia Mannerheima). Dekretem Prezydium Rady Najwyższej ZSRR z 21 czerwca 1944, za wysokie zdolności organizacyjne, jakość dowodzenia i osobistą odwagę w przełamaniu niemieckiej obrony w pobliżu Leningradu nadano mu Złotą Gwiazdę i tytuł honorowy Bohatera Związku Radzieckiego oraz odznaczono Orderem Lenina.
270 Pułk Strzelecki zajął Estonię, a 6 października 1944 płk Anatolij Afanasjew objął dowództwo 63 Gwardyjskiej Dywizji Strzeleckiej. 9 maja 1945 w miejscowości Kuldiga, brał udział w przyjęciu kapitulacji niemieckiej Grupy Armii Kurlandia, w skład której wchodziła 16 Armia okupująca przez 900 dni jego rodzinne miasto.
Okres powojenny W 1948 ukończył studia w Akademii Wojskowej Sztabu Generalnego Armii Radzieckiej. Przez następne kilka lat służył na różnych stanowiskach dowodzenia, pracował też w centralnym aparacie ministerstwa obrony ZSRR.