Afanasij Ławrientjewicz Ordin-Naszczokin, ros. Афанасий Лаврентьевич Ордин-Нащокин (ur. 1605, zm. 1680) – rosyjski polityk i wysoki urzędnik państwowy, uważany za jednego z najważniejszych w XVII-wiecznym Carstwie Rosyjskim.

Był synem biednego urzędnika z Pskowa, kształcił się w łacinie, języku niemieckim i matematyce. Karierę urzędniczą rozpoczął w 1642 roku, biorąc udział w delimitacji granicy rosyjsko-szwedzkiej po traktacie w Stołbowie. Szybko zdobył uznanie w Rosji jako specjalista od spraw niemieckich. Był także jednym z pierwszych Rosjan zbierających zagraniczne książki.

W 1650 roku zwrócił na siebie uwagę cara Aleksego. W czasie wojny przeciw Szwecji w latach 1656–1658 kierował armią.

W 1657 roku został ministrem odpowiedzialnym za rozmowy pokojowe ze Szwecją. Był jednym z pierwszych, którzy dostrzegli ogromną wartość każdego, najmniejszego skrawka bałtyckiego wybrzeża dla polityki i gospodarki rosyjskiej. Jego negocjacje zakończyły się z sukcesem w Valiesari.