thumb|Przedstawienie fragmentacji i defragmentacji plików Defragmentacja – proces konsolidacji pofragmentowanych danych na dysku, dzięki czemu może on działać wydajniej. Defragmentację stosuje się na dyskach twardych, opartych na magnetycznych talerzach (HDD). Na dyskach SSD i innych nośnikach opartych na komórkach pamięci Flash proces fragmentacji plików nie zachodzi ze względu na brak dodatkowych opóźnień graficznych obecnych w dyskach HDD, a spowodowanych mechaniką talerza. Wykonanie defragmentacji na takim dysku jest wręcz procesem szkodliwym, ponieważ zwiększa zużycie komórek pamięci Flash i przyspiesza moment uszkodzenia dysku (dana komórka pamięci ma określoną, skończoną żywotność).
Przyczyny fragmentacji Główną przyczyną fragmentacji jest dodawanie i usuwanie plików podczas używania komputera, a także dopisywanie lub skracanie plików istniejących. Niektóre pliki są dużo większe od innych, co powoduje, że niektóre ich części są zapisywane w przerwach pomiędzy istniejącymi już plikami (zazwyczaj są to puste miejsca po usuniętych plikach, które nie zostały zastąpione nowymi informacjami). Najpoważniejszym skutkiem fragmentacji systemu plików jest spadek wydajności operacji na plikach.