Nikon, imię świeckie: Nikołaj Mitrofanowicz Bielajew (ur. w Moskwie, zm. 8 lipca 1931) – święty mnich prawosławny, jeden z Soboru Świętych Starców Optyńskich oraz Soboru Świętych Nowomęczenników i Wyznawców Rosyjskich.
Życiorys Urodził się w rodzinie kupieckiej. W wieku 19 lat, razem z młodszym bratem Iwanem, postanowił wstąpić do monasteru. Obydwaj, nie mogąc zdecydować się, do której wspólnoty monastycznej się zgłosić, poprzez losowanie wybrali Pustelnię Optyńską. Rodzina nie sprzeciwiła się ich planom. Do wybranego monasteru bracia dotarli 24 lutego 1907, zaś w klasztorze przyjął ich starzec Warsonofiusz z Optiny. 9 grudnia 1907 obydwaj zostali przeniesienie do podległego Pustelni skitu św. Jana Chrzciciela. Posłusznik Nikołaj znalazł się pod szczególną opieką duchową starca Warsonofiusza.
W kwietniu 1910 złożył śluby w riasofor, zaś 24 maja 1915 - śluby wieczyste, przyjmując imię Nikon. 10 kwietnia 1916 został hierodiakonem, zaś 3 listopada 1917 hieromnichem. 17 września 1919 został po raz pierwszy aresztowany, następnie zwolniony. Latem 1923 decyzją władz radzieckich Pustelnia Optyńska została zamknięta. W zabudowaniach pozwolono pozostać jedynie dwunastce mnichów, która podjęła pracę w muzeum założonym w monasterze.