thumb|Nieistniejący pomnik ku czci Franza von Wincklera w Katowicach Franz Xaver Winckler, Franciscus Xaverus Winckler, od 1840 Franz Xaver von Winckler (ur. 4 sierpnia 1803 w Tarnowie (powiat ząbkowicki), zm. 6 sierpnia 1851 koło Lublany) – posiadacz ziemski, przemysłowiec, współtwórca przemysłu KatowicKatowice przed nadaniem praw miejskich www.mhk.katowice.pl [dostęp 2017-01-23]., który przyczynił się do przyszłego nadania im praw miejskich.
Życiorys Urodził się w niezamożnej rodzinie zarządcy majątku ziemskiego, miał ośmioro rodzeństwa. Uczęszczał do szkół w Kłodzku i Nysie oraz do szkoły górniczej w Tarnowskich Górach. W tarnogórskiej szkole poznał Friedricha Wilhelma Grundmana. Pracował jako górnik w kopalniach węgla kamiennego w Zabrzu i Królewskiej Hucie. Był sztygarem w kopalni Maria w Miechowicach (obecnie dzielnica Bytomia), a po pewnym czasie został jej zarządcą. Po śmierci właściciela zakładu – Franza Aresina - został zarządcą jego całych dóbr.