Membra Prawdziwe y osobliwe każdey sprawy wypisanie.

Prawdopodobnie w 1575 Jan Kochanowski napisał utwór znany jako Pieśń o spustoszeniu Podola, opublikowany w 1586 w zbiorze Pieśni Jana Kochanowskiego księgi dwoje jako piąta pieśń części Księgi wtóre. Pieśń powstała jako reakcja na napad Tatarów na Podole w czasie bezkrólewia w 1575. Z czasów Stefana Batorego, mającego plany wojny z Turcją, pochodzą traktaty Szymona Szymonowicza Dicta seu consilia de bello contra Turcam (Kolonia (Niemcy) 1583) i A. Wolana Oratio ad incolas Regni Poloniae (Wilno 1595).

Za czasów Zygmunta III Wazy zaczęło się ukazywać coraz więcej turcyków. Wiązało się to z walkami z Turkami pod Cecorą w 1620 i Chocimem w 1621 roku. Pojawiły się też plany wielkiej koalicji antytureckiej na czele z Polską.

Za najważniejszego pisarza zajmującego się tymi sprawami można uznać biskupa kijowskiego Józefa Wereszczyńskiego. Jego prace to: Pobudka na Jego cesarską Miłość Wszystkiego Chrześcijaństwa, jako też na Jego K.M. Króla Polskiego.