Murray Gell-Mann, wym. [] (ur. 15 września 1929 w Nowym Jorku, zm. 24 maja 2019 w Santa Fe) – amerykański fizyk teoretyk, noblista; teoretyk cząstek elementarnych i okazjonalny popularyzator. Profesor California Institute of Technology (Caltech) w Pasadenie oraz członek Narodowej Akademii Nauk (ang. National Academy of Sciences) w Waszyngtonie.

Gell-Mann wprowadził do fizyki cząstek nową liczbę kwantową: dziwność (S), niezależnie od Kazuhika Nishijimy (1953). Przewidział też istnienie nowej cząstki: hiperonu omega minus (Ω−) i wprowadził do opisu oddziaływań symetrię unitarną (1961). Następnie wysunął hipotezę istnienia kwarków, niezależnie od George’a Zweiga (1964), a także zaproponował ich przyjętą nazwę. W roku 1969 otrzymał Nagrodę Nobla za całościowy wkład i odkrycia dotyczące klasyfikacji cząstek elementarnych oraz oddziaływań między nimi.

Popularyzował fizykę przez książki, wywiady Interview with Murray Gell-Mann, kanał Nagród Nobla na YouTube, 27 maja 2019 [dostęp 2022-01-06]. i publiczne wykłady Murray Gell-Mann, Beauty and truth in physics, kanał konferencji TED na YouTube, [dostęp 2022-01-06]..