Alkoholik to jedna z podstawowych gier omawianych w analizie transakcyjnej.
Teza Na poziomie społecznym są to racjonalnie prowadzone dialogi między dwoma lub więcej Dorosłymi, natomiast na poziomie psychologicznym są to transakcje między Dzieckiem, które poprzez swoje działania, polegające na upijaniu się, prowokuje Rodziców ze swojego otoczenia do reagowania na własne zachowania. Teza w tego typu grze z punktu widzenia agensa brzmi: Przez swoje picie już tyle zła wyrządziłem, spróbuj mnie powstrzymać.
W tej grze najczęściej wygrywa agens. Rzeczywiście jest alkoholikiem starającym się wywoływać grę, w którą wikła osoby ze swojego najbliższego otoczenia. Otrzymuje psychologiczną wypłatę wówczas, gdy będzie mógł sam siebie przed innymi oskarżyć za własne działania, co następuje w fazie trzeźwienia. W grze tej występuje kilka ról poza samym Alkoholikiem.