Była niszczona przez obcych najeźdźców i odbudowywana później przez jej mieszkańców i dziedziców. 1–3 maja 1656 roku, podczas najazdu szwedzkiego, bohaterski opór stawiała 200-osobowa załoga miejscowego zamku złożona z miejscowej szlachty i chłopów. Zginęło wówczas w całej Gołańczy 425 osób, 4 razy więcej niż w słynnej bitwie pod Racławicami. Następnie Gołańcz stawała się własnością kolejno rodów Flemingów, Przebendowskich, Malechowskich, Mielżyńskich, Czarneckich i Hutten-Czapskich. Mieszkańcy Gołańczy i najbliższej okolicy brali czynny udział w powstaniach narodowych, a szczególnie wyróżnili się w powstaniu wielkopolskim.
W okresie międzywojennym Gołańcz wchodziła w skład powiatu wągrowieckiego i liczyła 1400 mieszkańców, w tym około 100 Niemców i 25 Żydów. Ludność utrzymywała się głównie z rolnictwa. thumb|left|Dworzec kolejowy z 1907 r. Działał tutaj tartak, młyn, mleczarnia i hotel. W 1907 roku wybudowany został dworzec kolejowy, istniała także poczta, szkoła, posterunek policji oraz bank i apteka. 7 września 1939 roku do miasta wkroczyły wojska niemieckie. Nazwa miasta została zamieniona na niem. Gollantsch, a w 1941 roku Niemcy nadali miastu nazwę na Schwertburg. Na terenie miasta działał ruch oporu: Placówka Gołańcz ZWZ-AK (Okręg Północny Karpaty V) dowodzona przez dr. Piotra Kowalika ps.