Wyróżnia się kilka klasycznych metod opracowywania wyników obserwacji: metoda planimetrowania: pomiary powierzchni z użyciem siatki naciętej na okularze mikroskopu pomiary powierzchni pojedynczych cząstek, widocznych pod mikroskopem planimetrowanie powierzchni ziaren na powiększonych fotografiach powierzchni metoda liniowa – pomiary długości odcinków linii prostej, przecinającej pole widzenia, które przechodzą przez ziarna poszczególnych faz metoda punktowa – określanie łącznej liczby węzłów siatki pomiarowej, które leżą w częściach pola obrazu mikroskopowego, zajmowanych przez poszczególne fazy
W metaloznawstwie i metalurgii są stosowane pojęcia podstawowe: struktura pierwotna – charakterystyczna dla metalu bezpośrednio po otrzymaniu odlewu struktura wtórna – uzyskiwana w efekcie cieplnej i plastycznej obróbki odlewu thumb|200px|Ekstrapłaszczyzny i struktura mozaikowa thumb|200px|Jeden z rodzajów przemiany porządek–nieporządek Zdefiniowane pojęcia: struktura anormalna – spotykana w stali nawęglonej i silnie odtlenionej z użyciem Al, drobne ziarna austenitu mają w warstwie powierzchniowo nawęglonej grube wydzielenia cementytu, często otoczone wolnym ferrytem struktura bambusowa – występująca w cienkich drutach, charakteryzująca się występowaniem wydłużonych ziaren, których granice przecinają przekrój drutu struktura