Pisząc powieść, Wazow nie posiadał żadnych wzorców na gruncie literatury rodzimej - starsza proza nowobułgarska nie obfitowała w utwory o wysokiej wartości literackiej. Dlatego w kwestiach formalnych Wazow wzorował się na powieściach rosyjskich oraz na twórczości Victora Hugo. Sam podkreślał, iż w momencie podjęcia pracy nad powieścią rozważał stworzenie dzieła podobnego do jego powieści NędznicyE. Możejko, Iwan Wazow, s.92-93. Edward Możejko wskazuje również na innych francuskich autorów, których twórczość mogła mieć wpływ na konstrukcję Pod jarzmem: Eugene'a Sue oraz Aleksandra Dumasa. Z kolei w sferze konstrukcji postaci doszukuje się on wpływu autorów rosyjskich: Nikołaja Czernyszewskiego oraz Iwana TurgieniewaE. Możejko, Iwan Wazow, s.94.

Treść Akcja dzieła toczy się między wiosną 1875 a kwietniem 1876. Do miasteczka Biała Cerkiew przybywa Iwan Kralicz, działacz bułgarskiego ruchu narodowego, zbieg z ciężkiego więzienia w Diyarbakır. Z pomocą miejscowego zamożnego gospodarza Marka Iwanowa, mnichów z miejscowego monasteru oraz doktora Sokołowa, mimo intryg nieprzyjaznego mu Kiriaka Stefczowa udaje mu się ukryć przed pogonią turecką i zamieszkać w miejscowości pod fałszywym nazwiskiem Bojczo Ognianow.