Sterowanie reaktywnością reaktora umożliwiają neutrony opóźnione. Przy rozszczepianiu 235U stanowią one ok. 0,65–0,75% wszystkich neutronów. Udział neutronów opóźnionych w pokoleniu oznacza się β. Udział neutronów opóźnionych zwiększa czas życia neutronów o kilka rzędów wielkości, z 10−7-10−3 s do ok. 0,1 s, co umożliwia już regulowanie mocą reaktora.
Sterowanie reaktywnością jest możliwe w zasadzie jedynie, gdy w następnym pokoleniu liczba neutronów natychmiastowych jest mniejsza od liczby wszystkich neutronów w poprzednim, co jest równoznaczne z tym, że kef – 1 jest mniejsze od 0,0075, czyli od udziału neutronów opóźnionych. Poza tym zakresem w reakcji łańcuchowej neutrony natychmiastowe, wystarczają do wzrostu szybkości reakcji rozszczepienia.
Ponieważ neutrony opóźnione mają energię około czterech razy mniejszą od neutronów natychmiastowych, ok. 0,5 MeV, wymagają mniejszej ilości zderzeń z moderatorem, aby stać się neutronami termicznymi, zdolnymi zapoczątkować kolejne rozszczepienia. Mniejsza jest też szansa, że wydostaną się poza rdzeń reaktora. Pociąga to za sobą, że w chwili powstania neutrony opóźnione mają większe prawdopodobieństwo powodowania nowych rozszczepień. Efektywny udział neutronów opóźnionych w rozszczepieniu, βef, zależy od rozmiarów rdzenia.