Wkupne – w feudalizmie, po wpłaceniu feudalnemu właścicielowi uzgodnionej gotówki czyli wkupnego, ziemia uprawiana przez chłopa stawała się dziedziczną chłopską własnością podległą. Wkupne uiszczano na podstawie pisemnego dokumentu przypominającego umowę kupna-sprzedaży. O tym, że dokument miał inny charakter świadczyły końcowe zapisy, w których chłop oddawał się pod opiekę pana. Prawo nie pozwalało by chłop mógł posiadać ziemię na własność. Wkupnym byli zainteresowani głównie chłopi będący użytkownikami ziemi na prawie lassyckim. Po uiszczeniu wkupnego chłop (i jego następcy) stawali się stałymi użytkownikami ziemi i nie można ich było przenosić bez odszkodowania z miejsca na miejsce, zaś figurując w katastrze ziemskim, nabyta ziemia nie mogła trafić w ręce feudała.
Zamiana prawa lassyckiego na własność podległą Fryderyk II Wielki zabezpieczając swoje wpływy podatkowe i interesy armii starał się zapobiegać włączaniu chłopskich gospodarstw do ziemi pańskiej dlatego też popierał te reformy które, chroniły własność chłopską. Nie pozwalał na rugi ani na zadłużenie przekraczające ponad połowę wartości gospodarstwa. Nadawanie chłopskiej ziemi statusu zależnej własności dziedzicznej było popierane w całej rozciągłości (działania te nazywano friderizianischer Bauernschutz).