Mniejsze okręty tych typów były wyznaczane do roli liderów niszczycieli – taka praktyka była obecna we flocie japońskiej, choć inne marynarki także stosowały zespoły składające się z krążowników i niszczycieli.
Klasa krążowników lekkich jako okrętów artyleryjskich zanikła stopniowo po II wojnie światowej.
Tak jak i w przypadku innych okrętów o uzbrojeniu artyleryjskim podstawowymi parametrami określającymi siłę bojową były: uzbrojenie, opancerzenie i prędkość.
Wyporność Wyporność normalna krążowników lekkich do okresu I wojny światowej wynosiła od ok. 3000 t (np. niemiecki typ Gazelle) do ok. 5400–5600 t (brytyjski typ Chatham i niemiecki Cöln (II)). Większe – do 7000 ton, były okręty budowane, lecz nieukończone przed końcem wojny, jak rosyjski typ Swietłana, holenderski Java i brytyjski typ E. Wyjątkowe pod względem wielkości (9800 ton), były tylko ukończone po wojnie brytyjskie krążowniki typu Hawkins, które jednak z racji uzbrojenia w działa 190 mm, uważane są za prekursorów krążowników ciężkich i których wielkość wpłynęła na powojenny traktatowy limit wielkości krążownikówS. Patjanin i in., Kriejsiera..., s.