Hilarion, cs. Иларион, Iłarion, st.rus. Ларион Рѹсин (zm. 1054R. P. Magocsi, A History of Ukraine, University of Washington Press, Seattle 1997, s. 746, 1067 lub ok. 1088M. Kotłar, Iłarion [w:] Encykłopedija Istoriji Ukrajiny, Naukowa Dumka, Kijów 2005, , t.III, s.445) – pierwszy metropolita kijowski wywodzący się z Rusi.
Życiorys Przed objęciem urzędu metropolity służył w cerkwi domu książęcego na Berestowie. Wyróżniał się pobożnością oraz posiadanym wykształceniem. Według hagiografii prowadził życie ascetyczne: wykopał dla siebie pieczarę nad brzegiem Dniepru i spędzał w niej długie godziny na modlitwie. Śluby mnisze miał złożyć przed św. Antonim Pieczerskim. Polski XIX-wieczny historyk Eustachy Iwanowski zapisał, iż w 1051 „pierwszy zaczął kopać pieczary i sprzeciwiał się jawnie Konstantynopolitańskiej syzmie”Eustachy Iwanowski, Rozmowy o polskiéj koronie, na str. 638. Wymieniona data 1051 jest datą wyboru Hilariona na urząd metropolity kijowskiego. Był to pierwszy przypadek wyboru na ten urząd duchownego pochodzenia ruskiego, którego wskazał sobór lokalnych biskupów (pod decydującym wpływem Jarosława Mądrego). Do tej pory metropolici byli Grekami wyznaczanymi przez patriarchę Konstantynopola.