Skargowy model procesu (proces skargowy) – model procedury prawnej, w której główna inicjatywa procesowa przysługuje stronom prowadzącym spór przed sądem. Proces skargowy przeciwstawiany jest procesowi inkwizycyjnemu.

Zasady procesu skargowego Model ten opiera się na kilku zasadach: zasada skargowości – zarówno wszczęcie postępowania, jak i przebieg procesu zależne są od skargi osoby zainteresowanej (np. powód w postępowaniu cywilnym); zasada kontradyktoryjności – proces prowadzony jest w formie sporu między stronami, który jest rozstrzygany przez sędziego; zasada publiczności – proces jest jawny.

Innymi zasadami, które często towarzyszą powyższym są zasada bezpośredniości (istotniejsze są dowody z pierwszej ręki) oraz prawa do obrony.

Historia Początki Proces skargowy jest formą starszą od inkwizycyjnej. Jest już odnotowywany w starożytnej Babilonii. Występuje też powszechnie w starożytnej Grecji (prawo ateńskie) i Rzymie epoki klasycznej. W Rzymie okresu poklasycznego zaczyna się przejście do procesu inkwizycyjnego, którego forma ostateczna wykrystalizowała się dopiero w średniowieczu. Aż do czasów rewolucji francuskiej w Europie kontynentalnej dominuje system inkwizycyjny. System skargowy funkcjonuje natomiast w systemach anglosaskich.